Bütüncül Tıp

“Sağlık” kelimesini duyduğunuzda aklınıza hemen hangi kelime geliyor? Birçoğunuz “hasta olmamak” diyecektir. Peki “sağlık” tam olarak nedir? Dünya Sağlık Örgütü’ne göre, “Sağlık, sadece hastalık veya sakatlığın yokluğu değil, tam bir fiziksel, zihinsel ve sosyal iyilik halidir.” Başka bir deyişle, sağlık hastalığın zıttı değil; vücudun dengede var olma halidir.

Son zamanlarda “holistik tıp” yaklaşımı daha sık konuşuluyor. Biz, üç doktor arkadaş, altı yıl önce sağlığa holistik bakış açısını açıkladık. “Yeni İnsan” adlı bir kitap yayınladık. O zamanlar, pandemi 1900’lerin başlarında yaşanan bir şeydi. Sağlık hakkında pek konuşulmuyordu. Şimdi, o kitabı özellikle bu son günler için yazmış gibi hissediyorum.

Holistik tıbbın amacı, insanların fiziksel iyileşme kapasitesini artırmak ve hastalıkları önlemektir. Doğru/besleyici beslenme, düzenli/yeterli uyku, spor yapmak ve su içmek bu sürecin vazgeçilmez yardımcılarıdır. Buna ek olarak, yaşadığımız çevreden soluduğumuz havaya, yaşam sevincine ve kişisel motivasyona kadar sayısız faktör, kişinin sağlığını doğrudan veya dolaylı olarak etkiler.

Ağız sağlığı, bütüncül tıpta önemli bir yere sahiptir. Diş etleri ve dişler “Bütüncül Diş Hekimliği” olarak adlandırılabilir. Bazen insanlar “Ah, sadece bir diş, çektirip kurtulabilirim!” derler. Ancak çoğu zaman, tek bir diş çekimi bile önemli bir vücut parçası kaybı olarak kabul edilmelidir. Mümkün olduğunca, ideal olarak, kişinin orijinal dişleri ağızda tutulmalı ve kesinlikle gerekli olmadıkça çekimden kaçınılmalıdır. Dişler ve çevresindeki dokular uyum ve denge içinde bulunur; damarlar, sinirler, lenfatik sistem ve dişler tüm vücutla iletişim kurar. Vücuttaki herhangi bir sorun, görünüşte ilgisiz bir bölgedeki bir organı veya dokuyu etkileyebilir.

Sağlığı korumak, hastalıkları tedavi etme çabalarından önce gelmelidir. Ağız ve diş sağlığı çerçevesinde, diş sağlığı bilinci “Koruyucu Diş Hekimliği” olarak bilinir. Herkes küçük yaşlardan itibaren düzenli diş fırçalamanın önemini bilir; ancak bugün, lütfen sadece fırçalamanın yeterli olmadığını anlayın. Diş fırçası her üç ayda bir değiştirilmelidir. Düzenli diş ipi kullanımı kesinlikle “zorunludur”. Diş sorunlarınız olmasa bile, en az altı ayda bir diş hekiminize görünmelisiniz. Diş etleri sağlıklı değilse, dişler de sağlıklı kalmaz ve tüm vücut da sağlıklı olamaz. Bu nedenlerle, diş çürümesini ve diş eti kaybını önlemek için düzenli kontroller planlamak ve bunlara katılmak çok önemlidir.

Benzer şekilde, diş taşı varsa, ağız ve dişler sağlıklı değildir. Yaygın bir yanılgı, diş taşı temizliğinin dişlere zarar verdiğidir; bu DOĞRU DEĞİLDİR! Diş taşı temizliği dişleri çizmez. Diş eti hastalıkları, diş kaybının önde gelen nedenleridir ve beslenmeyle yakından ilişkilidir.

Dişlerde ve diş etlerinde ağrı olmaması, kişinin diş sağlığının ideal olduğu anlamına gelmez. Örneğin, bir dişin kök ucunda kronik bir enfeksiyon meydana gelirse, kişi ağrı veya belirti hissetmeyebilir; bu tür bir enfeksiyon ancak röntgen filminde tespit edilebilir. Bazı enfeksiyonlar, hastanın haberi olmadan yıllarca uykuda kalabilir. Bir kişi, enfeksiyonu bilip bilmemesine bakılmaksızın şikayetlerde bulunursa, bazen “Umurumda değil, zararlı değil” diye düşünebilir. Diş enfeksiyonunun vücutta nerede etkili olacağını tahmin etmek zor olsa da, sorunlar muhtemelen ortaya çıkacaktır; buna “odak enfeksiyon” denir. Yemek tüketimi, yanlış hizalanmış veya eksik dişler (tek taraflı bir sorun) nedeniyle eklem, boyun ve sırt ağrısına neden olabilir. Diş sıkma, birçok insan için giderek artan bir sorundur ve tüm vücudu etkiler. Gömülü dişler yıllarca uykuda kalabilir ve bir noktada çeşitli zorluklara neden olabilir; bunlar düzenli olarak muayene edilmeli ve risk oluşturuyorsa çekilmelidir. Eski ve uyumsuz dolgular, kaplamalar, köprüler ve çıkarılabilir protezler düzenli olarak bakım görmeli ve zamanında değiştirilmelidir. Vücut bir bütündür. Bu bütünün dengesi bozulduğunda iyileşme zorlaşır. Lütfen vücudunuza iyi bakın! Sağlığınızı koruyun, çünkü ağrı/yaralanma/enfeksiyondan iyileşmekten çok daha kolaydır.